Eksponat listopada 2014

Krystyna Jędrzejowska-Nowak, Obecność, 1972, akryl na płótnie, wym. 80 cm x 100 cm, nr inw. MZ/Sz/286

Obraz „Obecność”, zakupiony został przez Muzeum Miejskie w Zabrzu 22 czerwca 1982 r. od męża artystki Romualda Nowaka, którego portret widnieje na płótnie. Jest to kompozycja abstrakcyjna, składająca się z różnych konstrukcyjnych form, utrzymanych w ładzie i dyscyplinie. Są to geometryczne, linearne konstrukcje o wyraźnie zaznaczonych liniach poziomych i pionowych, krzyżujących się ze sobą, tworzące zespoły elips, kół, prostokątów i kwadratów. W górnej partii wkomponowana jest twarz męża artystki, Romualda Nowaka, ujęta portretowo – en face. Twarz mężczyzny ma głęboko osadzone oczy, wysokie czoło zakończone bujną czupryną oraz wąsy i okazałą brodę koloru czarnego. Spogląda na nas twarz, młodego pogodnego mężczyzny, pełnego życia i wigoru. Poniżej artystka umieszcza, wśród kłębiących się linii i form geometrycznych, tarczę zegara i powtórzony portret męża w mniejszych rozmiarach.

Całość kompozycji jest melanżem kłębiących się i mieszających ze sobą barw: zielonych, żółcieni, oranżu, granatów i błękitów, z elementami czerwieni. Barwy te bardzo kontrastują ze sobą. Obraz jest pełen emocjonalnej ekspresji i aluzji – zegar sugeruje upływający czas, a postać męża jego stałą obecność przy żonie, zarówno w życiu, jak i w pracy, gdyż oboje byli artystami.

 Krystyna Jędrzejewska-Nowak  ukończyła studia na katowickim Wydziale Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (dyplom w 1957 roku). Uprawiała malarstwo ścienne i sztalugowe, grafikę artystyczną i użytkową, zajmowała się również reklamą i aranżacją wnętrz oraz pracą pedagogiczną – uczyła w szkołach średnich  a od 1956 r. prowadziła zespół plastyków-amatorów Zakładowego Domu Kultury Kopalni „Zabrze” , przekształcony w Grupę Twórczą „18-Obsydian”, zdobywającą liczne nagrody i wyróżnienia w kraju i zagranicą. Od 1972 r. członek sekcji grafiki ZPAP. Od 1980 r. pracowała w Muzeum  Górnictwa Węglowego w Zabrzu, gdzie prowadziła pracownię plastyczno-konserwatorską. Brała udział w licznych wystawach indywidualnych i zbiorowych w kraju i zagranicą. Prace artystki znajdują się w zbiorach muzeów zabrzańskich, BWA w Katowicach oraz osób prywatnych w kraju i zagranicą (Szwecja, Syria, USA). Artystka była wielokrotnie nagradzana.  Otrzymała m. in. Nagrodę za działalność upowszechniania kultury na terenie Zabrza (1995), Nagrodę Prezydenta Miasta  Zabrze w dziedzinie oświaty (2000), Nagrodę Prezydenta Miasta  Zabrze w dziedzinie kultury (2002).

Plastyka nie była jedynym  wspólnym hobby tej artystycznej pary. Razem podróżowali, żeglowali, jeździli po Śląsku w poszukiwaniu urokliwych miejsc: starych kościółków, ruin zamków – później oglądanych na szkicach, dokumentujących piękne zakątki śląskiej ziemi. Przed laty oboje pasjonowali się zbieraniem kamieni szlachetnych na Dolnym Śląsku i stąd nazwa tej grupy twórczej – obsydian, pochodząca od wulkanicznego szkliwa, lśniącego i bardzo twardego. Te właśnie cechy artystka chciała przekazać członkom swojej ukochanej grupy – żeby byli twardzi, wytrwali, w tym co robią i żeby błyszczeli, a ona dla nich pracowała do końca, w dosłownym znaczeniu, gdyż oboje - ze sportretowanym mężem – zginęli tragicznie w wypadku samochodowym w dniu 15 listopada 2004 roku, wracając z zajęć samochodem pełnym obrazów swoich podopiecznych z „Obsydianu”.

Iwona Wróblewska

 



Liczba gości na stronie: 2722988
Projekt i wykonanie serwisu agencja red Jungle