Eksponat lutego 2014

Skarbonka reklamowa MZ-3867/K

W 1876 roku na mocy rozporządzenia rządu pruskiego powiaty w państwie pruskim otrzymały prawo utworzenia kas oszczędnościowych. Powiat zabrski skorzystał z tej możliwości dopiero pod koniec 1883 roku. Zabrski sejmik powiatowy na swoim posiedzeniu 18 grudnia tegoż roku podjął uchwałę o utworzeniu „Sparkasse des Kreises Zabrze”. Kasa Oszczędności Powiatu Zabrskiego rozpoczęła działalność 1 kwietnia 1884 roku. Według statutu, zatwierdzonego we Wrocławiu, kasa miała gwarancje powiatu, a na jej czele stało kuratorium. Składało się ono z dyrektora, którym zawsze był urzędujący starosta oraz dwóch ławników wybieranych przez sejmik na sześcioletnią kadencję. W skład pierwszego kuratorium wchodził starosta Hans von Holwede oraz sędzia okręgowy Laue i kupiec Max Böhm. Pierwszym skarbnikiem, obsługującym kasę na co dzień, został królewski powiatowy poborca podatkowy Schregal. Kasa mogła przyjmować od wszystkich mieszkańców powiatu zabrskiego wkłady w wysokości od jednej do 3 tys. marek. Na przyjęcie wkładów osób nie mieszkających w granicach tego powiatu, a także wkładów przekraczających 3 tys. marek zgodę musiało wydać kuratorium. Oprocentowanie wkładów wynosiło 3,5 proc. wpłaty i wypłaty potwierdzało się w specjalnej książce kwitowej wydanej przez kasę. Pierwsza siedziba Kasy Oszczędnościowej powiatu Zabrskiego mieściła się w gmachu  starostwa przy obecnej ul. 3 Maja 19.

 

          Starostwo      pl. Wolności
    

W 1894 roku przeniosła się do nowo wybudowanego budynku przy ul. Bohaterów Warszawskich 1, a po rozbudowie siedziby starostwa w 1906 roku, powróciła na pierwotne miejsce. Pierwszą klientką kasy Katharina Laue, mieszkanka Starego Zabrza; założone przez nią konto istniało jeszcze w 1929 roku. W 1927 roku,           w związku z likwidacją powiatu zabrskiego, kasę przemianowano na „Stadtspar- und Girokasse Hindenburg (Miejska Kasa Oszczędnościowo-Żyrowa) a następnie na „Stadtsparkasse zu Hindenburg”. W 1931 roku otwarto nową siedzibę kasy w budynku przy ul. Wolności 262, a w 1934 roku otwarto jej drugą siedzibę przy pl. Wolności 8.

 

 obrazek

 

W listopadzie 2012 roku do zbiorów Działu Kultury Muzeum Miejskiego w Zabrzu trafiła niewielka skarbonka firmowa wykonana z metalu. W jej podstawie wmontowano zamek, u góry przymocowano metalowy uchwyt. Z prawej strony u góry wycięto poziomy otwór do wrzucania monet, a z lewej wywiercono otwór do wrzucania zwiniętych banknotów. Na frontowej ściance przynitowano owalną, mosiężną plakietkę z napisem w trzech wierszach: „Stadtsparkasse zu Hindenburg (Oberschl.) No. 1720”. Na ramce w otoku plakietki wybita została nazwa producenta skarbonki: „PELTZ – GELDSCHRANKWERKE DÜSSELDORF”. Skarbonka, pierwotnie chromowana, była prezentem dla klientów kasy.

Piotr Hnatyszyn

Liczba gości na stronie: 2468541
Projekt i wykonanie serwisu agencja red Jungle